Jullie kindje is geboren, ligt rustig in jouw armen en dan is daar dat bijzondere moment; het doorknippen van de navelstreng. Meestal krijgt de partner een schaar in zijn/haar handen en dan, met een beetje hulp van de zorgverlener, is het ‘knip’. Maar wist je dat je hier verschillende keuzes in hebt? In deze blog bespreek ik de opties rondom het doorknippen van de navelstreng, zodat je een weloverwogen beslissing kunt nemen.
Wat is de functie van de navelstreng?
De navelstreng verbindt je baby in de baarmoeder met de placenta en zorgt ervoor dat zuurstof en voedingsstoffen worden aangevoerd. Na de geboorte heeft de navelstreng deze functie niet meer, maar hij bevat nog steeds bloed dat waardevolle voedingsstoffen en stamcellen bevat. Dit brengt ons bij de verschillende keuzes die je hebt.
Welke opties zijn er voor het doorknippen van de navelstreng?
1. Direct doorknippen
Al is dit niet meer te norm, het kan voorkomen dat de navelstreng binnen 30 seconden tot een minuut na de geboorte wordt doorgeknipt. Dit gebeurt meestal in het ziekenhuis of bij een medische indicatie. Mocht dit het geval zijn, dan is dat alsnog oké. Alles komt goed met jullie kindje!
✅ Voordelen:
- Kan nuttig zijn bij een spoedsituatie waarbij de baby direct medische hulp nodig heeft.
- In sommige gevallen wordt dit gedaan bij een keizersnede.
❌ Nadelen:
- De baby krijgt minder bloed uit de placenta, wat kan leiden tot een lager ijzergehalte in de eerste maanden.
2. Verlaat doorknippen (Delayed cord clamping)
Bij verlaat doorknippen wacht men gemiddeld 1 tot 5 minuten met het doorknippen van de navelstreng, totdat deze niet meer pulseert. Dit betekent dat de baby extra bloed uit de placenta krijgt.
✅ Voordelen:
- Meer bloed en ijzerreserves voor de baby, wat kan helpen om bloedarmoede te voorkomen.
- Kan de ademhaling en bloedsomloop van de baby ondersteunen.
- Wordt door de WHO en verloskundigen wereldwijd aanbevolen als er geen medische noodzaak is om direct door te knippen.
❌ Nadelen:
- Kan minder geschikt zijn bij complicaties, zoals een navelstrengomstrengeling of meconium in het vruchtwater.
3. “Wait for White”-methode
Een stap verder dan verlaat doorknippen is de “Wait for White”-methode. Hierbij wacht men met het doorknippen van de navelstreng totdat deze volledig wit en slap is geworden. Dit betekent dat al het resterende bloed uit de placenta naar de baby is gestroomd en de circulatie volledig is gestopt. Dit kan 5 tot 15 minuten duren, afhankelijk van de baby en de geboorteomstandigheden.
✅ Voordelen:
- Maximale bloedtoevoer naar de baby. De baby krijgt alle zuurstofrijke rode bloedcellen en stamcellen die nodig zijn voor een gezonde start.
- Betere ijzerreserves. Helpt bloedarmoede in de eerste levensmaanden te voorkomen.
- Ondersteuning van de ademhaling en bloedsomloop. Zorgt voor een soepelere overgang van de baarmoeder naar de buitenwereld.
- Natuurlijk proces. Geen haast, waardoor moeder en baby rustig kunnen wennen aan de geboorte.
❌ Nadelen:
- Duurt iets langer dan standaard of verlaat doorknippen.
- Niet altijd standaard in ziekenhuizen, dus het is belangrijk om dit vooraf te bespreken met je zorgverlener.
4. Lotusgeboorte (niet doorknippen)
Ik zou een aparte blog over de lotusgeboorte kunnen schrijven, maar in het kort; bij een lotusgeboorte blijft de navelstreng aan de placenta vastzitten tot hij op natuurlijke wijze loslaat. Dit duurt meestal 3 tot 10 dagen. De placenta wordt verzorgd, bijvoorbeeld met kruiden en zout, en meegenomen totdat de verbinding vanzelf verbreekt.
✅ Voordelen:
- Geheel natuurlijke manier waarbij de baby alle resterende voedingsstoffen en stamcellen ontvangt.
- Geen ingreep of stressmoment voor de baby.
❌ Nadelen:
- De placenta moet goed verzorgd worden en kan een geur afgeven na een paar dagen.
- Niet altijd praktisch in een ziekenhuissetting.
5. Symbolisch doorknippen
Soms wordt er door de zorgverlener voor gekozen de navelstreng medisch door te knippen. Op een later tijdstip kan de partner of een ander familielid alsnog het laatste stukje doorknippen als symbolische handeling. Als je dit wenst, geeft dit aan bij de zorgverlener.
✅ Voordelen:
- Je kunt alsnog deelnemen aan dit bijzondere moment, zonder de eerste medische handeling zelf te hoeven uitvoeren.
- Geschikt als je het spannend vindt maar toch een actieve rol wilt spelen.
❌ Nadelen:
- Niet altijd een optie in het ziekenhuis. Overleg dit met je zorgverlener.
Wie mag de navelstreng doorknippen?
In de meeste gevallen krijgt je partner de kans om de navelstreng door te knippen, maar het kan ook worden gedaan door de zorgverlener. In sommige gevallen mag een ander familielid of zelfs de moeder het doen. Er is veel mogelijk, dus doe je research en bespreek je voorkeuren van tevoren.
Wat kies jij?
Welke optie je kiest, is echt persoonlijk. Zoals hierboven al aangegeven is het een bijzonder moment. Jullie kindje komt los van jou. Mocht de situatie het toelaten, is het vooral belangrijk dat jullie doen wat goed voor jullie voelt. Wil je dat er gewacht wordt met doorknippen of kies je voor een lotusgeboorte, noteer dit in je geboorteplan en bespreek dit met de verloskundige of andere zorgverlener.
Wil je meer weten over geboortevoorbereiding, hoe je een geboortplan maakt en wat je allemaal kunt regelen? Schrijf je dan in voor de zwangerschapscursus Relaxed bevallen vanuit Regie en ontdek hoe je samen met je partner bewuste keuzes maakt voor een ontspannen bevalling!
